Wat vooraf ging

h_stads_970x300

Hindeloopen….. eind jaren ’60 …..winter

Gauke Bootsma van beroep Hindelooper schilder en zijn echtgenote Gretha verkochten in hun woonhuis annex winkel, aan de Nieuwstad 28, al jaren authentiek Hindelooper beschilderde gebruiksvoorwerpen, verf en behang, antiek en oude wandtegels. Het verzamelen van oude wandtegels was toen hun beider passie. Hiervoor werden jaarlijks heel wat kilometers afgelegd. Door de grote omvang  van hun collectie en de drang dit niet voor zichzelf te willen houden waren er ideeën om een klein tegelmuseum te beginnen. Maar na een bezoek aan een echt tegelmuseum waren beiden het erover eens, dat zou het niet worden. Gauke, geboren op het bekende sluisje in Hindeloopen, was door zijn vader voorbestemd om IJsselmeer visser te worden. Hij had echter meer met bevroren water, en schaatste met de top van Friesland mee (ooit 4e van Friesland).Hij was actief als bestuurslid van de IJsclub Hindeloopen, Rayonhoofd van de Friese IJswegen Centrale en assistent Rayonhoofd van de Koninklijke Elfstedenvereniging. Het is dan ook niet zo vreemd dat zijn voorkeur uitging naar tegels met winterse afbeeldingen. Toen de Noord-Hollandse schaatsenverzamelaar Teun Sluis in het Gemeenschapshuis te Bolsward een kleine tentoonstelling van oude schaatsen en aanverwante winterse zaken hield, sprak het dan ook vanzelf dat beiden naar die tentoonstelling gingen. Hier keken zij hun ogen uit!

Gauke: “Ik vond het prachtig en rolde van de ene verbazing in de andere. We hadden er geen flauw benul van dat er zoveel verschillende schaatsen waren. Ik denk dat het hier is geweest, dat het schaatsverzamelvirus me in zijn greep kreeg.” Geen van beide kon toen vermoeden, dat dit het begin was van een hobby, die hun leven langzaam maar zeker zou veranderen.

Zoals bij iedere verzameling groeit een specifieke collectie langzaam. De ruimte thuis werd te klein en er werd een pand op de Kleine Weide aangekocht. Hierin kwam een winkel met Hindelooper Schilderkunst en op de zolder kwam de verzameling te staan.

Van begin af aan wisten Gauke en Gretha dat alleen het verzamelen van schaatsen niet voldoende zou zijn. Naast schaatsen werden ook sleeën, boekjes, blikken, reclamemateriaal, foto’s, medailles en alles wat met de winter te maken had verzameld.
In de winter van 1976/1977 kon vol trots de eerste tentoonstelling van schaatsen en andere winterse voorwerpen houden in het gemeenschapshuis De Foeke te Hindeloopen. Een op de zolder bij de ouders van Gretha gevonden tent van zeildoek, een tent voor op het ijs,kreeg toen een prominente plek. Op deze tentoonstelling is toen het idee ontstaan om de collectie in een privémuseum onder te brengen. De ruimte in het pand aan de kleine Weide was ingericht als schilderswerkplaats, opslag- en verkoopruimte. Voor een museum moest dus uitgeweken worden naar de zolder. De zolder (85m2) werd geleidelijk ingericht als Schaatsmuseum. De schaatsen werden op borden vastgemaakt, per merk, per type of op herkomst.

De opening, 1983

Op 28 april 1983 is het dan zover. Veel genodigden staan samen met Gauke en Gretha en vertegenwoordigers van de landelijke en Friese pers, geschaard rond een uithangbord aan de gevel van het nieuw te openen museum. Over het bord hangen de Nederlandse en de Friese vlag. Onder de genodigden o.a. Jopie Huisman, de bekende Friese schilder en vriend van Gauke en Gretha, schaatsverzamelaars, familieleden en vrienden. De officiële openingshandeling wordt verricht door de bekende wedstrijd-, marathon- en Elfstedentochtschaatser Jeen van den Berg. Na het wegtrekken van beide vlaggen siert een prachtig nieuw uithangbord, in de vorm van een schaats,  de gevel en is de opening van HET EERSTE FRIESE SCHAATSMUSEUM een feit.

Wat er nog meer kwam:

Door aankoop van diverse nieuwe aanwinsten en verzamelingen werd het museum op de bovenzaal te klein. Na het verbouwen en inrichten van een nieuw onderkomen werd het museum in 1988 heropend.

De heropening, 29 april 1988
De aankoop van een aangrenzende boerderij gaf de mogelijkheid om het schaatsmuseum uit te breiden tot 550 m2. Van naast de schaatsafdeling gelegen ruimten konden werkplaatsen en een ruimte voor een tentoonstelling over het kortebaan schaatsen gemaakt worden. Deze keer de eer aan marathon- en Elfstedentochtschaatser Rein Jonker om het museum voor de tweede keer te openen.

De mijlpaal van 1991
Na weer een verbouwing – omdat er een Elfstedenzaal moest komen en een koffie- en theeschenkerij – kon het schaatsmuseum nu voor de dag komen als grootste museum op schaatsgebied. Aan vader Jan en zoon Erik Jan Kooiman de eer om deze uitbreiding te openen.
In 1992 breidde de koffie- en theeschenkerij nog verder uit. Nu is het een veelzijdig horeca bedrijf dat als rustpunt fungeert tijdens een bezoek aan het Eerste Friese Schaatsmuseum.